Türk Turizm Araştırmaları Dergisi

Otantik ve Unutulmaz Bir Deneyim Nasıl Tasarlanır? Çevrimiçi Platformlarda Sunulan Yemek Pişirme Kursu İlanlarına Yönelik İçerik Analizi

Sinem DİKME GÜL — Wed, 09 Sep 2026 00:00:00 +0000

Yemek pişirme kursları, turistlerin yemek hazırlama sürecine aktif katılımını sağlayan, yerel
kültürü doğrudan deneyimlemelerine ve unutulmaz gastronomik deneyimler yaşamalarına
olanak tanıyan önemli deneyimsel turizm ürünleridir. Dolayısıyla, unutulmaz deneyimlerin
yalnızca deneyim sonrası memnuniyet düzeyiyle değil, deneyimin ilk temas noktasını oluşturan
ilan içerikleri ve tasarım unsurlarıyla da değerlendirilmesi önemlidir. Bu çalışmanın amacı,
Türkiye’de düzenlenen ve dijital deneyim platformlarında satışa sunulan yemek pişirme kursu
ilanlarını deneyim tasarımı açısından inceleyerek başarılı ve gelişime açık yönlerini ortaya
koymaktır. Çalışmanın amacı doğrultusunda GetYourGuide platformunda “Aşçılık kursları,
Türkiye” sorgusuyla ulaşılan 47 ilan, vaka çalışması ve içerik analizi yöntemleriyle 3 ana tema ve
10 alt tema altında incelenmiştir. Bulgular, kursların sınırlı sayıda şehirde sunulduğunu,
içeriklerin kolay pazarlanabilir, yüksek oranda uygulama ve teknik odaklı ve Türk mutfak
kültürünü sınırlı düzeyde yansıttığını göstermiştir. Ayrıca yüksek memnuniyet puanlarına
karşın yorum sayılarının düşük olması, dijital platformlarda talebin henüz güçlü düzeyde
olmadığını göstermektedir.
* Bu çalışma, I. Ulusal Doğal ve Kültürel Miras Turizmi Sempozyumu'nda "Otantik Gastronomik
Deneyim Arayışı: Yemek Pişirme Kursları" ismiyle özet bildiri olarak sunulmuştur.

Turizmde Şehir Vergisi Literatürünün Gelişim Eğilimleri ve Entelektüel Yapısı: Web of Science Verileri Temelinde Bibliyometrik Bir Analiz

Utku ONGUN- Murat ÇUHADAR — Wed, 09 Sep 2026 00:00:00 +0000

Bu çalışmanın amacı, turizmde şehir vergisi konulu akademik literatürün gelişim eğilimlerini, bilimsel üretim yapısını ve entelektüel bilgi ağını bibliyometrik analiz yöntemiyle ortaya koymaktır. Araştırmanın veri seti, Web of Science (WoS) Core Collection veri tabanında gerçekleştirilen tarama sonucunda elde edilen ve 2003-2025 yılları arasında İngilizce dilinde yayımlanmış 75 bilimsel makaleden oluşmaktadır. Verilerin analizinde Bibliometrix (R paketi/Biblioshiny), VOSviewer ve Microsoft Excel yazılımlarından yararlanılmış; yıllık bilimsel üretim ve atıf performansı, en üretken yazarlar, dergiler, kurumlar ve ülkeler,
ortak yazarlık ilişkileri, bibliyografik eşleştirme, anahtar kelime birliktelikleri ve tarihsel atıf ağı analiz edilmiştir. Bulgular, şehir vergisi literatürünün özellikle 2016 yılından itibaren belirgin bir gelişim gösterdiğini ve yıllık yayın üretiminin son yıllarda önemli ölçüde arZığını ortaya koymaktadır. Analiz sonucunda Tourism Economics en üretken dergi olarak belirlenirken, İspanya en fazla bilimsel katkı sağlayan ülke konumunda yer almıştır. Ortak yazarlık analizleri, araştırmaların belirli iş birliği kümeleri etrafında yoğunlaştığını, ancak kümeler arasında bilgi paylaşımını sağlayan bağlantıların da bulunduğunu göstermektedir. Anahtar kelime birlikteliği ve bibliyografik eşleştirme analizleri ise şehir vergisi araştırmalarının ağırlıklı olarak turizm ekonomisi, destinasyon yönetimi, sürdürülebilir turizm ve kamu politikaları ekseninde şekillendiğini ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, şehir vergisi literatürünün
son yıllarda hem nicelik hem de konu çeşitliliği bakımından geliştiğini ve giderek disiplinler arası bir araştırma alanına dönüştüğünü göstermektedir.

Gastronomi Rehberliği Alanında Uzmanlaşma Eğitimi Alan Rehberlerin Kişilik Özellikleri ve Yenilikçilik Düzeylerinin Belirlenmesi

Aygül AYRAN- Sevda SAHİLLİ BİRDİR — Wed, 09 Sep 2026 00:00:00 +0000

Bu çalışma gastronomi rehberliği alanında uzmanlaşma eğitimi alan rehberlerin kişilik
özelliklerini ve yenilikçilik düzeylerini belirlemeye yöneliktir. Çalışmada karma desen kullanılmıştır. Araştırmada TUREB’e bağlı 13 turist rehberi odasına kayıtlı turist rehberlerinden
10 Mayıs 2021-31 Aralık 2023 tarihlerinde veri toplanmıştır. Veriler kolayda ve kartopu örnekleme yöntemine göre yarı yapılandırılmış anket yoluyla toplanmıştır. Toplanan veriler SPSS ve MAXQDA paket programları ile analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, rehberlerin
gastronomi alanında uzmanlık eğitimi alma nedenleri yedi tema altında toplanmıştır. Söz konusu eğitimin kişilik özelliklerini etkileme temalarının “anlatım becerisini geliştirme”, “merak
uyandırma ve “dışadönüklük” olduğu saptanmıştır. Öte yandan, söz konusu eğitimin yenilikçilik düzeyi olarak “bilgili kılar”, “farklılık yaratır” ve “kendini yenileme şansı sunar” temalarında katkı sağlayacağı belirlenmiştir. Elde edilen bulgular sonucunda alandaki araştırmacılara ve sektör temsilcilerine yönelik öneriler geliştirilmiştir.
*Aygül AYRAN’nın yüksek lisans tezinden türetilmiştir.

Tıbbi Aromatik Bitkilerin Tüketim Kültürü ve Gastronomideki Yerinin İncelenmesi: Kastamonu Araç İlçesi Örneği

Hümeyra KAYAN- Hakkı ÇILGINOĞLU — Wed, 09 Sep 2026 00:00:00 +0000

Bu çalışma, Kastamonu ili Araç ilçesi ve çevre köylerinde tıbbi ve aromatik bitkilerin kullanımını
inceleyen nitel bir araştırmadır. Araştırma verileri, 25-30 Mayıs 2026 tarihleri arasında tıbbi ve
aromatik bitkiler konusunda bilgi ve deneyime sahip 15 kadın katılımcıyla gerçekleştirilen yarı
yapılandırılmış mülakatlar yoluyla toplanmıştır. Katılımcılar amaçlı ve kartopu örnekleme
yöntemleriyle belirlenmiştir. Araştırma sonucunda, tıbbi ve aromatik bitkilerin kullanımına
ilişkin geleneksel bilginin özellikle kadınlar aracılığıyla kuşaktan kuşağa aktarıldığı
belirlenmiştir. Sarı kantaron yağ yapımında; nane, kekik, papatya ve ıhlamur ise çoğunlukla çay
olarak kullanılmaktadır. Hindiba yöresel yemeklerde, asma yaprağı yemeklerde, kuşburnu ve
böğürtlen ise reçel ve çay yapımında değerlendirilmektedir. Ayrıca, katılımcı beyanlarına göre
bitkilerin çeşitli geleneksel sağlık amaçlarıyla kullanıldığı belirlenmiştir. Bulgular, tıbbi ve
aromatik bitkilerin geleneksel bilgi, beslenme ve yerel gastronomi kültürünün sürdürülmesinde
önemli bir yere sahip olduğunu göstermektedir.

Sürdürülebilir Gastronomide Dijital Dönüşüm: 3B Gıda Yazıcıları Üzerine Bibliyometrik Bir Değerlendirme

Özge ÇAYLAK DÖNMEZ — Wed, 09 Sep 2026 00:00:00 +0000

Bu çalışmada, 3B gıda yazıcılarının atıksız mutfak ve sürdürülebilir gastronomi bağlamındaki
rolünün sistematik literatür incelemesi ve bibliyometrik analiz yöntemiyle değerlendirilmesi
amaçlanmıştır. Araştırmanın veri seti, 2016–2026 yılları arasında Web of Science Core Collection
veri tabanında yayımlanan çalışmalar üzerinden oluşturulmuş, PRISMA akış mantığı
doğrultusunda elenmiş ve VOSviewer programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Çalışmada atıf,
anahtar kelime birlikte görülme, bibliyografik eşleşme, ülke ve yazar ortak atıf analizleri
gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgularla; literatürün gıda tasarımı, yazdırılabilirlik, reolojik
uygunluk, gıda mürekkebi, kişiselleştirilmiş beslenme ve sürdürülebilirlik temaları etrafında
yoğunlaştığı tespit edilmiştir. Ayrıca 3B gıda yazıcılarının gıda atıklarını doğrudan ortadan
kaldıran bir teknoloji olmaktan ziyade, yan ürünleri katma değerli ürünlere dönüştürebilen
tamamlayıcı bir araç olduğu belirlenmiştir. Yazdırılabilirlik, gıda güvenliği, tüketici kabulü,
maliyet, hijyen ve baskı hızı gibi temel sınırlılıklar belirlenmiş; ancak bu teknolojinin yan ürün
valorizasyonu, porsiyon kontrolü ve gastronomik yaratıcılığı destekleyen yenilikçi bir araç
olduğu sonucuna varılmıştır.